TV actueel
|
|
ZEN AND WAR
Oorlogvoerende zenmeesters: hoe was het mogelijk?Uitzenddatum: Zondag 18-10-2009 12:00 - 13:00 ned. 2 Herhaling: Zaterdag 24-10-2009 09:25 - 10: 25 ned. 2 Ook te zien op Uitzending Gemist In het begin van de twintigste eeuw voerde Japan een aantal oorlogen waarbij het gruwelijkheden beging die niet onder deden voor die van de Nazi's in de tweede wereldoorlog. In 1998 kwam het boek Zen at War uit, waarin uitvoerig beschreven werd hoe boeddhistische monniken actief deel hebben genomen aan deze oorlogen. Niet alleen vochten ze mee, ze doneerden ook geld waarbij ze zelfs in staat waren om straaljagers aan het leger te geven.
In de film Zen and War spreekt een aantal boeddhistische zenmonniken in Japan zich voor het eerst uit over de collaboratie van hun voorgangers, daartoe uitgenodigd door Ina Buitendijk via brieven. Hoe was het mogelijk dat gewaardeerde zenmeesters zich met oorlog voeren bezig hielden?
Regie/camera: Alexander Oey Met: Ina Buitendijk, Harada Shodo Roshi, Rev. Horio, Thomas Kirchner, Kei'itsu Hosokawa Roshi, Kono Taitsu Roshi, Masaharu Hishiki Eindredactie/producent: Babeth M. VanLoo Geluid: Benny Jansen Montage: Chris van Oers Line- Producer: Tetsu Itano Vertaler: Mari Myachi Met medewerking van: Thomas Kirchner en Jan Bor © een Boeddhistische Omroep Stichting productie 2009
Reacties
|
|
20-10-2009 Hans
Collaboratie toen en nu - Quote
Petje af. Dapper en terecht dat de BOS aandacht besteed aan de misstanden van toen.
Nu nog aandacht voor de misstanden van nu, o.a. begaan door de regering van Bhutan. Al bijna 20 jaar zitten 110.000 Bhutanese vluchtelingen in 7 UNHCR-kampen in Nepal.
Psychiatrisch onderzoek onder de duizenden Bhutanese gemartelden: http://ajp.psychiatryonline.org/cgi/content/full/160/11/2032 http://archpsyc.ama-assn.org/cgi/search?fulltext=Bhutan
Rapport van de Norwegian Refugee Council: Bhutan: Land of Happiness for the Selected http://www.nrc.no/?did=9243701
|
24-10-2009 Ria Bastiaensen
het hart meenemen - Quote
Voor mij is duidelijker dat, ongeacht wélke religieuze of spirituele weg je volgt, het "hart" of het mededogen NIET automatisch volgen. Het vraag ACTIEVE aandacht en inzet om het hart mee in te schakelen (zie ook christ. kruisvaarders, of nu de taliban, als dié verinnerlijking niet gebeurt. Ik denk een goed voorbeeld (in christendom, mijn eigen spirit. weg) is: het gebed van het Hart.
|
1-11-2009 zeshin
Zen in Oorlog - Quote
ZEN IN OORLOG
Er is sinds enige tijd een boek uit wat ‘Zen at war’ heet. Daarin staat het gedrag en uitspraken van prominente zen- meesters vanaf de oorlog met China in het begin van deze eeuw, t/m het eind van de tweede wereld oorlog. Ik kan mij voor- stellen dat degene die dit boek lezen in conflict met hun geweten komen. Het boek wemelt van zenstellingen die de oorlogs- handelingen van Japan rechtvaardigen. Dit boek is een voorbeeld van hoe rationeel religieus besef ten eigen bate wordt toegewend. De uitspraken van Daiun Roshi, de meester van mijn leraar Tangen Roshi zijn ronduit fascistisch te noemen. En ondanks dat het toen gangbare gedachtengoed onder invloed van o.a. Darwin een onderscheid van rassen bevestigt. Zijn de uitlatingen van Daiun Roshi weliswaar tijdsgekleurd, maar verre van onzelfzuchtig. En ondanks dat de waarnemingen van Darwin niet onjuist waren, heeft menigeen deze bevindingen rigoureus, zonder inzicht deze kennis ten eigenbaten toegepast met alle gevolgen van dien.
De meesten van jullie weten dat Tangen Roshi tijdens de tweede wereldoorlog zich voor de opleiding van ‘kamikaze piloot’ had aangemeld. Maar na zijn opleiding als piloot te hebben voltooit, nooit de kans heeft gekregen om dit in praktijk te brengen, omdat de oorlog toen al voorbij was. Alle piloten hebben op eigen houtje nog geprobeerd om met hun vliegende bom weg te komen, maar dit werd door Amerikaanse soldaten verhindert. Uiteraard was vlak na de overgave van Japan het hele land in chaos gedompeld. Tangen Roshi zwierf zonder te weten waar heen door het land. Zijn ouderlijk huis was gebombardeerd waarbij zijn ouders omgekomen waren. Als je de uitspraken van Daiun Roshi leest begrijp je wel waarom hij een ex kamikaze piloot welwillend in zijn klooster opnam. Uit de teisho’s (leerrede) van Tangen Roshi waar hij veelvuldig zijn leraar Daiun Roshi aanhaalt heb ik wel ongeveer het karakter van Daiun Roshi kunnen uit distilleren. Het was nog al een ijzervreter. Maar iemands karakter en de daaraan verbonden lesmethode zegt natuurlijk niks over zijn levensbeschouwing.
Als voorbeeld: Ik herinner mij een hoorspel wat getiteld was ‘de prediker met het zwaard’. In dit hoorspel is een evangelist op het geld van een rijke weduwe uit, en hij gebruikt op slinkse wijze de Christelijke catechismus hiervoor. Uiteindelijk weet hij haar elke cent afhandig te maken. Om dan tot de ontdekking te komen dat de rijke weduwe tot werkelijk geloof is gekomen. Aan het eind van het hoorspel ziet hij dat het afgetroggelde geld helemaal niets voorstelt in vergelijking tot haar stralend werkelijk geloof.
In het boek “Zen at war” staat onder anderen dat Daiun Roshi in 1915 een artikel publiceerde, “een inleiding op de praktijk van zen”. Het elfde hoofdstuk hiervan was getiteld “oorlogs zen”, waarin hij schrijft:
“Het totale universum is in oorlog, als je kijkt naar al de verschijningsvormen in het universum, dan zie je dat er geen enkele verschijningsvorm bestaat die niet in oorlog is. In onze natuur bijvoorbeeld, neem nou pruimenzaad, dat probeert de wereld te overheersen met pruimenbomen, terwijl rijstkorrels dit zelfde doen voor de rijstplanten. In onze mensen wereld is dat het zelfde, politici worstelen met elkaar om de politieke wereld te veroveren. En handelaars proberen de markt te veroveren. Het Boeddhisme is niet buitengesloten van deze vorm van gevecht. Boeddha zelf overwon demonen om tot verlichting te komen.
Ik denk dat als ik deze tekst een twintigtal jaren geleden gelezen zou hebben, ik het voor zoete koek had geslikt. Maar inmiddels heb ik iets meer inzicht in deze materie. De overwinning van Boeddha op de demonen kwam tot stand door het gevecht te ontkennen. Door de illusie die de geest voorspiegelt te negeren vind een ontmoeting met je werkelijke natuur plaats. Het gevecht zoals Daiun Roshi dit suggereert is een instandhouding van het karma, een gevecht in actie, met als gevolg een reactie. Ondanks dat het boek “Zen at war” niet de gehele artikelen plaatst maar er alleen passages uitlicht, durf ik naar aanleiding daarvan toch deze uitspraken te doen.
Vanuit de stelling “Het totale universum is in oorlog” publiceert hij in 1939 in het boeddhistische tijdschrift “Daijo Zen”, onder de kop “Zen en oorlog, het zelfde pad” Het onderstaande artikel, en laat het begrip “antioorlog” volledig buiten beschouwing.
“Als je orders krijgt om op te marcheren: stamp, stamp, of te schieten: pang, pang, Dit is manifestatie van de hoogste wijsheid. De eenheid van zen en oorlog waar ik over spreek strekt zich uit tot de verste uithoeken van deze heilige oorlog”. Hij besluit dit artikel met het volgende gedicht.
Ik buig in eerbied mijn hoofd naar de grond voor hen wiens heldenmoed niet te evenaren is.
Ik ben hier op een punt aangeland waar ik heel voorzichtig moet zijn, omdat alles wat gesproken of geschreven wordt weerlegbaar is en verkeert, kan worden geïnterpreteerd.
In Nederland is een zenstudent die getrouwd is met een man die als kind geïnterneerd is geweest in een Japenkamp in Indonesië. Daardoor is deze man voor de rest van zijn leven getraumatiseerd Ik wil het trauma van deze man zeker niet afdoen als “De tragedie van het leven” onder het mom van “Leven is leiden (samsara).” Zijn vrouw (de zenstudent) is geschokt over het feit dat zenmeesters daadwerkelijk als soldaat hebben gevochten. Zij behoren toch vol van mededogen te zijn. Maar haar interpretatie van het concept mededogen is er een die op westerse grondslag is gestoeld. De oosterse variant is gebaseerd op Avalokitesvara (KannonSama) die vaak afgebeeld word met duizend armen. Uit mededogen reikt ze iedereen alles aan om het Boeddhaschap te realiseren, ze reikt je het totale universum aan, waarin zowel oorlog en vrede in is opgesloten zit, ook een interneringskamp. Een trauma kan je niet anders dan richting Boeddhaschap drijven. Monniken wekken een dergelijk trauma op door jaren lang in lotushouding met hun gezicht naar de muur te gaan zitten. Anderen zitten weer de rest van hun leven in een rolstoel Weer anderen raken hun baan kwijt maken een scheiding door, enz. Hoe was de legende ook al weer: Breng mij een mosterdzaadje uit elk huisgezin waar nooit verdriet of pijn binnen is geweest. En het is zeker niet mijn bedoeling haar pijn te bagatelliseren. Haar pijn is zo reëel dat ze een actie op touw heeft gezet om haar pijn en verdriet te doorgronden. Maar ze heeft volgens mij nog steeds geen vrede met haar pijn en verdriet gevonden. Dit om dat ze de oorzaak van haar pijn bij anderen zoekt. In de katholieke geloofsgemeenschap zijn mensen geschokt omdat priesters mis-dienaartjes misbruikten. Sinds Kaïn zijn broer de schedel insloeg is er geen dag geweest dat er niet ergens op de wereld een oorlog aan de gang was. Nog niemand is instaat geweest deze broedermoordpartij te stoppen. Hoeveel mensen lopen heden ten dage als gevolg van een oorlog getraumatiseerd rond. En…… wat is de oorzaak van al dit geweld? De oorzaak is: “Hebzucht en onwetendheid” Door het beoefenen van een religieuze techniek of training ongeacht van welke religie, krijg je inzicht in de oorsprong van hebzucht en daardoor verdwijnt ook je onwetendheid.
De basis waar Zen zich op beroept is het verhaal waar in een groep leerlingen Boeddha om een lezing verzoekt. Boeddha doet niet meer dan een bloem omhoog houden dat is zijn hele lezing. Kasyapa, een leerling van Boeddha straalde bij het zien van deze bloem en de gewaarwording van zijn eigen geest. De bloem van Boeddha wordt geprojekteerd op de stralende continuïteit van het bestaan. Zo lang er projekties bestaan zolang zal er oorlog zijn. Projekties komen voort uit verlangen. Het doel van het Boeddhisme is je los te maken van deze projecties door ze te doorzien. Om deze projecties los te kunnen laten daarvoor is door Boeddha een meditatietechniek ontwikkeld, met het achtvoudige pad als leidraad. Zo is een ontmoeting met het werkelijke zelf mogelijk waarin de weg naar het Nirwana geopenbaard wordt Het woord Nirwana betekend letterlijk “uitdoving” De weg naar Nirwana bestaat uit overgave, en niet uit het vastgrijpen van de illusie die je geest je voorspiegelt. Door anderen de schuld van jou pijn te geven hou je de pijn van het totale universum in stand. En doe je precies het zelfde als de zenmeesters in de tweedewereldoorlog En…….. verlichting….Satori, mededogen is aan jou om te verwerven en als anderen beweren dat je verlicht bent vol van mededogen bevestig dit dan door ze te slaan.
27 juni 1999 Hongaku Zeshin,
Nog steeds Zen-Boeddhist omdat; Zen-Boeddhisme een leer is die via leraar op leerling wordt overgedragen, een leer die bestaat uit zelfonthulling. Met dank aan mijn leraar Tangen Harada Roshi, die op zijn beurt leerling was van Daiun Sogaku Harada Roshi
|
26-2-2010 cor
het gaat er niet om hoe een ander is maar hoe jezelf bent - Quote
zen is
purelovelight voor alles en iedereen
cor
|
|